Een portret met doodshoofden


Als je naar de voorwerpen kijkt , die de persoon op dit schilderij omringen, dan is het raden van zijn beroep niet zo moeilijk: het is een arts en professor, die de anatomie van de mens bestudeerde in de 18de eeuw. Deze Petrus Camper (1722-1789) hield zich vooral bezig met de wetenschap van de Fysionomie. (De kunst om aan het uiterlijk van een mens zijn persoonlijkheid af te lezen.) Hij stelde dat het doel van de fysionomie bestond in het zoeken naar ‘een manier om de passies natuurgetrouw weer te geven en de buitengewone overeenkomsten tussen viervoeters, vogels, vissen en mensen te bestuderen’. 

Hij schreef er zelfs een boek over: Dissertation sur les variétés naturelles qui caractérisent la physionomie des hommes des divers climats et des différents âges, dat in 1791 postuum ( na zijn dood) werd uitgegeven. Het boek heeft de schilder ook weergegeven rechts onder: het staat opengeslagen tegen de muur!

Op zoek naar een goede studiemethode stelde hij zijn theorie van de gelaatshoek op: aan de hand van het steeds groter worden van de hoek die men krijgt als men in het zijaanzicht van de schedel enerzijds neuswortel en gehoorgang, en anderzijds de voorste snijtanden in de bovenkaak en het meest vooruitgestoken deel van het voorhoofd door denkbeeldige lijnen verbindt, wist hij de geleidelijke overgang van aap naar mens aan te tonen. Hij ontwierp een meetinstrument om zijn theorie te kunnen toetsen en staafde zijn bevindingen met een uitgebreide reeks illustraties. 


17-12-2008 De Digitale School